Algemene informatie
Alcohol maakt afhankelijk!
Alcohol is het bekendste en meest gebruikte verdovende middel dat we kennen. Het is breed geaccepteerd als genotsmiddel, het is goedkoop, overal verkrijgbaar en mensen ervaren het meestal als lekker en.....het werkt! Alcohol werkt direct op onze gemoedstoestand: we voelen ons meer ontspannen, open, vrij en nog veel meer na het drinken van enkele glazen alcoholische drank. Al snel kunnen we niet meer zonder dat effect. We hebben alcohol nodig als het gaat om contact, plezier, ontspanning en het wegwerken van de dagelijkse stress.
Doordat dit een geleidelijk proces is en alcoholgebruik bij uitstek zorgt voor ontkenning en bagatelliseren, hebben drinkers vaak niet door dat er een problematisch gebruik ontstaat: afhankelijkheid.
Meestal heeft de omgeving dat eerder door dan de drinker zelf. De drinker blijft heel lang geloven dat het een 'controleerbaar' probleem is, dat zelf op te lossen is, zonder hulp. Logisch, je schaamt je en voelt je schuldig. Alcoholgebruik gaat daardoor vaak ondergronds, we drinken stiekem. Als er met regelmaat en langdurig wordt gedronken, dan ontstaat een patroon waar het werk onder lijdt. Maar ook de partnerrelatie, het gezin, de sociale omgeving en de eigen ontwikkeling lijden onder voortdurend alcoholgebruik. U heeft dan hulp en begeleiding nodig om dit patroon te doorbreken en uw leefstijl te veranderen.
Stichting V.I.P. wil u of uw naaste helpen over de drempel naar de professionele verslavingszorg te stappen, wij nemen de tijd en ruimte die U daarvoor nodig heeft!
De Cijfers
Het gebruik van alcohol is cultureel en sociaal-economisch diep in onze samenleving geworteld. We drinken alcohol als we iets te vieren hebben, het ontspant en we vinden het gezellig om een glaasje te nemen. Voor de meeste volwassenen kan verstandig of matig gebruik van alcohol ook niet veel kwaad, en voor de oudere drinkers kan een zeer licht gebruik zelfs stimulerend zijn voor de gezondheid.
Alcohol heeft ook een andere kant, een minder plezierige. Teveel alcohol drinken heeft schadelijke gevolgen. Eén keer te veel drinken kan leiden tot dronkenschap, alcohol-vergiftigingen en verkeersongevallen, om er een paar te noemen. Chronisch overmatig gebruik kan leiden tot schade aan bijna alle organen en aan de hersenen. Alcoholafhankelijkheid veroorzaakt veel persoonlijk en sociaal leed. Om maar niet te spreken van de maatschappelijke overlast en de agressie waarbij vrijwel altijd alcohol in het spel is.
Nederland heeft een veel te hoog percentage probleemdrinkers: geschat wordt zo’n 10 procent van de volwassen bevolking (ongeveer 1,6 miljoen mensen).
Sinds de jaren zestig van de vorige eeuw is het alcoholgebruik in Nederland meer dan verdrievoudigd. Rond 1960 dronken we ongeveer 2,6 liter pure alcohol per persoon. De consumptie steeg naar 8,9 liter. Tussen 1980 en nu schommelt nu al weer jaren zo rond de 8 liter pure alcohol per persoon per jaar. Hoewel er effectieve behandelingen bestaan voor probleemdrinkers, zoekt slechts 17 procent van deze groep enige vorm van hulp. Een nog kleiner percentage (3 procent) zoekt contact met de gespecialiseerde verslavingszorg.
De huisarts bijvoorbeeld herkent naar schatting slechts tussen de 10 en 30% van zijn patiënten met alcoholproblemen. In een gemiddelde huisartsenpraktijk van 2350 patiënten kun je ongeveer tweehonderd probleem drinkers verwachten.
Buiten de gezondheidszorg heeft men eveneens onvoldoende oog voor alcoholproblemen, bijvoorbeeld in het onderwijs of op het werk. Omdat er geen directe lijn met de zorg is, leidt eventuele herkenning bovendien niet automatisch tot hulp. Er is kortom geen sprake van een effectieve zorgketen van voorzieningen voor mensen met alcoholproblemen.
Voor dit geringe animo voor hulp bij probleemdrinken zijn verschillende verklaringen mogelijk:
• een groot deel van de mensen met alcoholproblemen is zich niet bewust van het verhoogde risico op alcoholafhankelijkheid en gezondheidsproblemen
• veel alcoholverslaafden ontkennen hun alcoholprobleem en schamen zich ervoor; alcoholgebruik is maatschappelijk volstrekt geaccepteerd, maar dat geldt niet voor problematisch alcoholgebruik
• wie wel hulp zoekt, weet vaak niet waar de beste hulp te vinden is; veel instellingen zijn bovendien alleen tijdens kantooruren geopend
• instellingen voor verslavingszorg hebben een slecht imago: ze worden vaak met drugs geassocieerd, en dan vooral met gemarginaliseerde drugsgebruikers en ernstig alcoholafhankelijke.
Waar vinden we de meeste probleemdrinkers?
• Onder jongeren en jong-volwassenen komt probleemdrinken het meest voor: in de leeftijdsgroep van 16-24 jaar is 34,1 procent van de mannen en 9,4 procent van de vrouwen probleemdrinker.
• Onder ongehuwde mannen (30,7%), gescheiden mannen (22,8%) en mannen zonder kinderen (26,5%)
• Onder nooit gehuwde vrouwen (9,4%) en gescheiden vrouwen (4,5%)
• Onder mannen (25,9%) en vrouwen (9,1%) die een dagopleiding volgen.
Probleemdrinken: een zaak van jongeren?
Er valt niet te concluderen dat het voornamelijk een probleem van jongeren is. Zo is het aantal mensen dat bij de verslavingszorg aanklopt met alcoholproblemen vooral onder ouderen toegenomen. Groeide de totale alcoholgerelateerde hulpvraag sinds 1994 met 35%, onder de groep 55-plussers is deze vraag bijna verdubbeld. Dat blijkt uit gegevens van het Landelijk Alcohol en Drugs Informatie Systeem (LADIS) uit 2005. De LADIS-onderzoekers concluderen dat de alcoholproblematiek van de ouderen zich voltrekt buiten het gezichtsveld van pers en politiek. De aandacht gaat meestal uit naar het alcoholmis-bruik - en de daarmee gepaard gaande maatschappelijke overlast – van jongeren.
De LADIS-cijfers tonen echter aan dat in de stilte van het ouder worden een verontrus-tende ontwikkeling gaande is.
Het drinken van jongeren kenmerkt zich vooral door bingedrinken. Periodes van heftig alcoholgebruik worden afgewisseld met periodes van niet of weinig drinken. Het is vooral het drinken in het weekend. Hun problemen hebben te maken met de acute effecten van alcohol zoals dronkenschap, blackouts, verkeersongevallen en agressie.
Bij de oudere probleemdrinker manifesteren zich andere problemen:
gezondheidsklachten, symptomatisch drinken en problemen met werk en relatie.
Overigens is bij veel probleemdrinkers sprake van natuurlijk herstel: na verloop van tijd gaat men weer verantwoord drinken. Er zijn echter aanwijzingen dat een steeds grotere groep jongeren veel blijft drinken als ze van levensfase veranderen.
Er is bovendien een trend waarneembaar dat Korsakov bij steeds jongere leeftijdsgroepen voorkomt. Het RIVM en het Platform Korsakov waarschuwen voor een 'tijdbom’ als het ongezonde drinkpatroon van jongeren zich voortzet.
(Bron: Actieplan van het Partnership Vroegsignalering Alcohol).
Tips voor partners
Uit de ervaringen van partners hebben we beknopt proberen weer te geven wat u beter wel of beter niet kunt doen als uw partner drinkt, drugs gebruikt of gokt. Wat werkt, wat niet. Dit is natuurlijk erg zwart-wit en geeft uiteraard niet in alle gevallen antwoord. Iedere situatie is immers uniek. Deze richtlijnen kunnen u helpen bij het maken van uw keuzes.
|
Wel doen
Zet jezelf centraal, niet alle aandacht naar de verslaafde.
Zoek ondersteuning in je omge-ving, praat erover met bijv. een ervaringsdeskundige van V.I.P.
Zorg goed voor jezelf.
Zoek voor jezelf rust en ontspanning.
Vertrouw op je eigen oordeel, laat je niks wijsmaken.
Probeer te relativeren (met humor).
Wees duidelijk in wat je wilt, wat je van de ander verwacht (geef je grenzen aan).
Praat dingen uit als hij of zij nuchter is.
Ga iets voor jezelf doen als je partner onder invloed is. Ga hem of haar dan niet verzorgen.
Geef complimenten over de dingen die hij of zij goed doet.
Neem verantwoordelijkheid voor jezelf en je kinderen.
Behandel je partner zoals je zelf behandeld zou willen worden, als een volwassene.
|
Niet doen
Jezelf de schuld geven van zijn of haar verslaving.
Controleren, bijv. strepen op de fles zetten, hem volgen. Dit kost veel tijd en energie en zal op den duur niet werken.
Zeuren (dit werkt soms zelfs averechts).
Verzorgen of bemoederen.
Omwille van de lieve vrede niets meer zeggen.
Meegaan in het liegen of smoesjes verzinnen.
Krenken of vernederen.
Aandacht schenken aan de kater of ontwenningsverschijnselen.
Mee gaan drinken.
In discussie gaan met je partner als hij of zij onder invloed is.
Emoties opkroppen.
Zijn of haar verantwoordelijk-heden overnemen.
Meewerken aan het gebruik, ook niet financieel (drank of drugs kopen, geld lenen).
Meerijden met iemand die onder invloed is.
|
Bron en met dank aan TACTUS instelling voor verslavingszorg
'Als je denkt dat alles tegenzit, denk dan opnieuw'. |
